Een rat word vaak nog wel een beetje vies en eng gevonden. Het dier heeft door de eeuwen heen een slechte naam gehouden als overbrenger van ziektes. De prachtig gekleurde tamme ratten die als huisdier gehouden worden zijn heel aardig en gezellig en absoluut niet vies.
Het zijn leuke speelkamaraadjes die zelfs komen als ze geroepen worden. Ratten zijn erg sociaal en vinden het prettig om met één of meer soortgenoten van hetzelfde geslacht samen te leven. Ze houden van regelmaat en hebben graag veel aandacht. Ze zijn met name 's avonds actief, maar als ze overdag gevoerd worden en aandacht krijgen, willen ze ook dan best wakker blijven.
Algemeen
De tamme rat stamt af van de bruine- of rioolrat, de Rattus Norvegicus en komt voor in heel veel kleuren en allerlei aftekeningen. Er zijn gladharige variëteiten en soorten met een dunne, krullerige vacht (rex). Er is zelfs een naakte variëteit en er bestaat een rat met zeer grote oren, de Dumbo. De meeste ratten zijn heel vriendelijk en bijten niet. Zij houden ervan om opgepakt te worden, rond te snuffelen en natuurlijk om overal aan te knagen. Een nadeel is dat ratten niet oud worden, meestal worden zij maar 2 jaar. Mannetjesratten wegen tussen de 350 en 600 gram, vrouwtjes tussen de 250 en 400 gram.
De dumbo
Huisvesting
Omdat ratten graag spelen en klimmen, hebben ze een grote kooi nodig met veel speelgoed, zoals takken, buizen, trappen en hangmatjes. Een frettenbak of grote kamervoliére voor vogels voldoet prima.
Ratten waarderen het erg als u er ook een huisje in zet, met een oude lap of papier. Let op: al het materiaal moet wel goed schoon te maken zijn!
Ratten zijn heel gevoelig voor ademhalingsziekten. Daarom is de huisvesting zo belangrijk.
Let op de volgende zaken
- Urineluchtjes
De kooi mag niet hooggesloten zijn, anders blijven er urineluchtjes in hangen. Liefst dus een lage bak met knaagbestendige tralies (dus niet geplastificeerd).
- Geen stof
De bodembedekking mag niet stoffen. Papier of beukensnippers zijn prima geschikt.
- Groene zeep
Gebruik geen irriterende schoonmaakmiddelen bij het reinigen van de kooi en het speelgoed. Neem bijvoorbeeld groene zeep of een afwasmiddel dat niet geurt.
- Temperatuur
Zorg dat de omgevingstemperatuur niet te hoog wordt, niet te sterk wisselt en dat de lucht niet te droog is. Zet de kooi dus niet bij de verwarming of bij een raam waar de zon door schijnt. Zet ratten ook nooit in de zon, ze kunnen niet zo goed tegen zomerwarmte.
- Het rattenbadje
Sommige ratten nemen graag een badje.
- Op de tafel
De kooi staat bij voorkeur op een tafeltje (niet op de grond) en in een ruimte waar regelmatig mensen komen.
Voeding
Ratten zijn alleseters. Ze worden gemakkelijk dik, wat hun gezondheid niet ten goede komt. Voer daarom veel fruit en groenten, aangevuld met granen, zoals een mengsel van muesli of rijst en in beperkte mate ratten-voer. Ratten eten ongeveer 5-10 gram voer per 100 gram lichaamsgewicht per dag. Geef de dieren af en toe een stukje gedroogd brood of gekookt ei. Dat word erg gewaardeerd. Ze zijn ook dol op meloen en vruchtenyoghurt. Voer ze uitsluitend uit een bakje of uit de hand, maar niet door de tralies heen: ze kunnen dan per ongeluk in uw vingers bijten. Ratten kunnen niet zo goed zien; ze ruiken veel beter. Ratten drinken behoorlijk veel; ongeveer 10 ml per 100 gram lichaamsgewicht per dag. Het is handig om dit water te geven in een drinkflesje.
Voortplanting
Ratten zijn 5 tot 6 weken na de geboorte al vruchtbaar, maar met fokken kan beter gewacht worden tot ze 3 maanden oud zijn. Als de kooi flink groot is, kunnen andere ratten gewoon bij het vrouwtje en de jonge ratten blijven. Haal het mannetje tijdig weg, want het vrouwtje kan binnen 24 uur na de bevalling alweer gedekt worden!
De draagtijd is 21 tot 23 dagen; de jongen, tussen de 4 en de 12 stuks, komen kaal ter wereld. Na 2 weken gaan de oogjes open en als ze vier weken oud zijn, kunnen ze bij de moeder weg. Het verschil tussen mannetjes en vrouwtjes is goed te zien; de afstand tussen de anus en de plasopening is bij mannetjes 2 keer zo groot als bij vrouwtjes en alleen de vrouwtjes hebben tepels.
Hoe ziet u of een rat ziek is?
Het is soms niet eenvoudig om aan een rat te zien of hij ziek is. De meeste ziektebeelden ontstaan bij ratten namelijk geleidelijk.
Ziekteverschijnselen
Als uw rat ziek is, herkent u dat meestal het snelst aan een gedragsverandering van het dier. Let verder ook op verlies van gewicht, een opgezette vacht, niezen en snotteren, op huidproblemen en het ontstaan van gezwellen. Zieke ratten blijven vaak wel normaal eten, maar worden wat minder actie. Het is goed om met klachten naar de
dierenarts te gaan; hoe sneller u erbij bent, hoe meer er aan gedaan kan worden. Ga in elk geval zo snel mogelijk naar de
dierenarts als ratten acuut ziek worden, bijvoorbeeld als ze het plotseling benauwd krijgen.
Weetjes
- Oranje tanden
Ratten hebben hele lange, gele (bijna oranje) tanden, die bijna nooit te lang worden. Ze groeien wel altijd door, maar slijten keurig tegen elkaar af.
- Territorium
Ratten kunnen prima in een groep leven, als ze maar voldoende ruimte hebben. Ze vechten onderling zelden. Alleen als er een nieuw dier in een groep bijkomt, kan er heftig gevochten worden; het territorium wordt dan verdedigd. Laat ratten dus altijd aan elkaar wennen op een neutraal terrein. Jonge dieren worden wel beter geaccepteerd dan oudere.
- Stress
Ratten raken gauw in de stress van veranderingen. Ze kunnen daar gemakkelijk ziek van worden. Verander hun kooi en hun voedsel dus niet steeds. Geef ze wel af en toe wat nieuws erbij, maar verander niet ineens hun hele omgeving.
- De fokker
Ratten kunt u het beste bij een fokker of rattenopvang (hebben vaak ook jonge ratten) halen. Hier krijgt u niet alleen informatie mee over hoe u de rat moet verzorgen, maar de ratten zijn ook al gesocialiseerd (aan mensen gewend).
- Muizen?
Let altijd op andere huisdieren in combinatie met ratten, dit kan gevaarlijk zijn voor de rat of voor de andere huisdieren (bijvoorbeeld muizen).